Problemy ze zdrowiem psychicznym przestają być tematem tabu, ale dane Zakładu Ubezpieczeń Społecznych pokazują, że wciąż stanowią poważne wyzwanie dla rynku pracy. Coraz więcej Polaków przebywa na zwolnieniach lekarskich z powodu zaburzeń psychicznych i zaburzeń zachowania – trend ten widoczny jest zarówno w skali całego kraju, jak i w województwie kujawsko-pomorskim.
Skala zjawiska rośnie z roku na rok
W 2022 roku lekarze w Polsce wystawili blisko 1,3 mln zwolnień z powodu zaburzeń psychicznych, co przełożyło się na około 23,8 mln dni absencji. Trzy lata później, w 2025 roku, liczba zaświadczeń wzrosła do niemal 1,76 mln, a liczba dni nieobecności w pracy osiągnęła 34,1 mln. Oznacza to wzrost liczby zwolnień o ponad jedną trzecią oraz wzrost dni absencji o 43 proc.
Podobną dynamikę obserwuje się w województwie kujawsko-pomorskim. Jak informuje Krystyna Michałek, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS w województwie kujawsko-pomorskim, w 2022 roku wystawiono tu blisko 83 tys. zaświadczeń na 1,6 mln dni, natomiast w 2025 roku było to już 106,4 tys. zwolnień na łącznie 2,2 mln dni. Liczba zaświadczeń wzrosła o 28 proc., a dni nieobecności o 32,5 proc.
Stres i depresja głównymi przyczynami
Najwięcej dni absencji zarówno w kraju, jak i w regionie wynikało z reakcji na długotrwały stres oraz zaburzeń adaptacyjnych. W 2025 roku w Polsce odnotowano z tego powodu prawie 12,6 mln dni, z czego 731,2 tys. w Kujawsko-Pomorskiem. Drugą najczęstszą przyczyną były epizody depresyjne i nawracające zaburzenia depresyjne – odpowiadały za 9,4 mln dni w kraju i 657,3 tys. dni w regionie. Na trzecim miejscu uplasowały się inne zaburzenia lękowe, powodując niemal 6,6 mln dni nieobecności w Polsce, w tym 388,7 tys. dni w województwie.
Kontrole ZUS nie potwierdzają nadużyć
W debacie publicznej pojawia się czasem opinia, że zwolnienia psychiatryczne są częściej wystawiane bez uzasadnienia medycznego niż w przypadku innych schorzeń. Dane z kontroli ZUS przeczą jednak temu twierdzeniu. W ostatnich latach lekarze orzecznicy zakwestionowali od 3,4 do 6 proc. skontrolowanych zaświadczeń psychiatrycznych, podczas gdy w przypadku wszystkich kontrolowanych zwolnień odsetek ten wynosił od 2,5 do 4,1 proc.
Bezpłatna rehabilitacja szansą na powrót do pracy
Osoby zmagające się z zaburzeniami nastroju, lękowymi, psychosomatycznymi i behawioralnymi mogą skorzystać z bezpłatnej rehabilitacji leczniczej oferowanej przez ZUS. Program obejmuje 24-dniowy turnus w ośrodku rehabilitacyjnym, podczas którego realizowany jest indywidualny plan leczenia – terapia psychologiczna, ćwiczenia ogólnousprawniające, muzykoterapia, choreoterapia oraz edukacja zdrowotna. Kuracjusze objęci są całodobową opieką medyczną.
Ze wsparcia mogą skorzystać osoby aktywne zawodowo, ubezpieczone w ZUS, którym grozi utrata zdolności do pracy, a także osoby pobierające świadczenia chorobowe lub okresową rentę z tytułu niezdolności do pracy – pod warunkiem że leczenie daje szansę na utrzymanie lub odzyskanie tej zdolności. Procedurę rozpoczyna wizyta u lekarza prowadzącego, który wystawia wniosek o rehabilitację. Następnie lekarz orzecznik ZUS ocenia, czy rehabilitacja jest wskazana i czy nie występują przeciwwskazania medyczne.
Program jest w pełni bezpłatny – ZUS pokrywa koszty leczenia, zakwaterowania, wyżywienia oraz dojazdu. Szczegółowe informacje dostępne są na stronie zus.pl/rehabilitacja.
Źródło: Gmina Lisewo
Fot. facebook.com
